EPS, XPS, PU hay PE OPP – chọn xốp cách nhiệt theo từng vị trí
So sánh 4 loại xốp cách nhiệt EPS, XPS, PU, PE OPP theo hệ số dẫn nhiệt, hút nước, chịu nén, dạng hàng và giá; chọn nhanh cho mái tôn, sân thượng, tường, kho lạnh.
Triệu Hổ · Cập nhật

Mục lục bài viết
Tóm tắt nhanh: mái tôn dùng PE OPP (rẻ, phản xạ nhiệt), trần và vách khô dùng EPS (rẻ, cắt mọi độ dày), sân thượng và nền ẩm dùng XPS (không ngấm nước, chịu nén), chỗ cần mỏng mà cách nhiệt cao dùng PU. Phần dưới giải thích vì sao.
Bốn loại khác nhau ở đâu?
Cấu trúc quyết định khả năng chịu nước
- EPS là hạt xốp ép lại. Giữa các hạt có khe nhỏ, nên nước thấm vào được (hút 2–6% thể tích).
- XPS được đùn ép liên tục thành ô kín đồng đều, hút nước dưới 1%.
- PU cũng là ô kín, hút nước khoảng 0,9%, có mặt giấy bạc hoặc giấy xi măng.
- PE OPP có lõi PE ô kín và màng nhôm, không ngấm nước.
Hệ số dẫn nhiệt quyết định độ dày
Hệ số dẫn nhiệt λ càng thấp thì lớp xốp cần càng mỏng. Muốn tính nhanh, dùng công thức nhiệt trở R = độ dày ÷ λ. Ví dụ để đạt R = 1,25 m²K/W:
- EPS (λ 0,040): 0,040 × 1,25 = 50 mm
- XPS (λ ≈ 0,030): ≈ 38 mm
- PE lõi (λ ≈ 0,032): 40 mm
- PU (λ ≈ 0,023): ≈ 29 mm
Bảng hệ số dẫn nhiệt và độ dày tương đương nằm cuối bài.
Màng bạc là cơ chế khác
PE OPP mỏng (3–10 mm) nên lõi PE chỉ đóng góp nhiệt trở nhỏ. Tác dụng chính của nó đến từ màng nhôm phản xạ bức xạ nhiệt. Vì vậy PE OPP rất hiệu quả dưới mái tôn (nhiệt chủ yếu là bức xạ), nhưng không thay được lớp xốp dày ở sân thượng (nhiệt dẫn qua bê tông).
Lưu ý riêng cho Đà Nẵng
- Mùa mưa tập trung, có bão: vị trí có thể đọng nước (sân thượng, sàn trệt, nền kho) không nên dùng EPS.
- Hơi muối ven biển: chọn vật liệu không ngấm nước và dán kín mép.
- Nắng gắt trên mái tôn: màng bạc đáng giá hơn tăng độ dày xốp ở vị trí này.
Chọn nhanh theo tình huống
- Mái tôn nhà ở, nhà xưởng → PE OPP 1 mặt bạc, thêm trần EPS nếu cần. Xem chống nóng mái tôn bằng xốp.
- Sân thượng bê tông → XPS 40–50 mm hoặc tấm gạch mát PU. Xem chống nóng sân thượng.
- Tường hướng Tây → XPS 20–30 mm hoặc PU mỏng.
- Trần thả, vách trong nhà → EPS 12–16 kg/m³, rẻ nhất.
- Kho mát → vách EPS tỷ trọng cao hoặc PU, nền XPS. Xem cách nhiệt kho lạnh.
- Đôn nền, giảm tải → xốp lót sàn EPS.
- Làm mô hình → xốp khối EPS.
Về chống cháy
Cả bốn loại ở dạng thông thường đều là vật liệu bắt cháy. EPS và XPS thường không có phụ gia chậm cháy. PU đang bán đạt B2 theo DIN 4102 (tự tắt khi rời lửa). PE dễ cháy. Ở vị trí có yêu cầu phòng cháy, cần che kín xốp bằng vữa, thạch cao hoặc tôn, và trao đổi trước khi chọn vật liệu.
| Loại xốp | λ (W/m.K) | Độ dày tương đương 50 mm EPS |
|---|---|---|
| Xốp PU | ≈ 0,023 | ≈ 29 mm |
| Xốp XPS | 0,027 – 0,035 | ≈ 35 – 44 mm |
| Lõi PE foam (PE OPP) | ≈ 0,032 | ≈ 40 mm |
| Xốp EPS | 0,039 – 0,040 | 50 mm |
| Tiêu chí | EPS | XPS | PU | PE OPP |
|---|---|---|---|---|
| Cấu trúc | Hạt xốp ép, có khe giữa hạt | Ô kín đồng đều (đùn ép) | Ô kín | Lõi PE ô kín + màng nhôm |
| Dạng hàng | Khối, cắt tấm theo yêu cầu | Tấm 600 × 1200 mm | Tấm 1200 × 2440 mm | Cuộn khổ 1 m |
| Hút nước | Cao nhất (2–6% thể tích) | < 1% | ≈ 0,9% | Thấp |
| Chịu nén | 60–150 kPa | 150–350 kPa | ≥ 140 kPa | Thấp, dễ xẹp |
| Hợp nhất cho | Trần, vách, đôn nền, mô hình | Sân thượng, sàn, mái bê tông | Mái, sân thượng, kho lạnh | Lót mái tôn, trần, sàn gỗ |
| Giá | Thấp nhất | Trung bình | Cao nhất | Thấp |
Câu hỏi thường gặp
Loại xốp nào cách nhiệt tốt nhất?
PU, với λ ≈ 0,023 W/m.K. Ở cùng độ dày, PU cách nhiệt tốt hơn EPS khoảng 70%.
Loại nào rẻ nhất?
Tính theo thể tích thì EPS rẻ nhất. Tính theo m² lót mái thì PE OPP mỏng rẻ nhất.
XPS có thay được EPS ở mọi chỗ không?
Được về mặt kỹ thuật nhưng tốn tiền không cần thiết ở chỗ khô như trần. Dùng XPS ở nơi ẩm và chịu nén.
